Enige tijd geleden is gemeente ’s-Hertogenbosch tot het inzicht gekomen dat het huidige sportpark in de wijk de Hambaken niet meer past bij eigentijdse eisen van sportbeleving. Aansluiting met de omliggende wijken ontbreekt en van de meeste sportvoorzieningen ligt de uiterste houdbaarheidsdatum lange tijd achter ons: “revitalisering van sportpark” is het motto! Na een moeizaam traject met planontwikkeling waarbij ambitieuze plannen slechts matige draagkracht hadden bij de direct betrokken partijen is er algemene overeenstemming ontstaan over het feit dat een goed plan bij de gebruikers begint. Dit is de reden dat Stichting sportpark de Hambaken opgericht is met een bijbehorend ondernemingsplan. Vanuit deze gedachte heeft de stichting HEEM architecten gevraagd om te analyseren wat de concrete problemen op en rond het park zijn om vanuit dit onderzoek tot een gefaseerd revitaliseringplan te komen. Het gefaseerde ontwikkelingsplan heeft het heldere doel om met beperkte financiële middelen tot een plan te komen waarin de ambities van zowel de gebruikers in het algemeen als de individuele sportverenigingen en de omliggende wijken voldoende speelruimte krijgen, zowel op korte als lange termijn.

knelpuntanalyse

Bij de start van de planvorming had iedere betrokken partij een sterk gevoel bij de problemen op het park maar een algemene inventarisatie van de concrete problemen ontbrak nog. Dit was een belemmering voor iedere ontwikkeling van het park als geheel. Men moet immers overzicht hebben om doelgericht te werk te kunnen gaan in een bestaande situatie. Drie belangrijke onderdelen van het sportpark zijn uitgebreid bekeken:
1. Veiligheid, 2. Ruimtegebruik, 3. Presentatie. De conclusies zijn weergegeven in de knelpuntanalyse. Ieder aspect is afzonderlijk onderzocht en uitgedrukt in een overzicht waarin met vier kleuren de aangetroffen situatie aangegeven is: donkerblauw (goed), lichtblauw (normaal), geel (zorgelijk), rood (slecht). Bij ieder onderdeel zijn drie speerpunten aangewezen, de zogenaamde hoofdknelpunten. Deze knelpunten zijn: 

veiligheid

  1. De entreezone buiten het sportpark: de verkeerssituatie is onoverzichtelijk, er wordt te hard gereden en de oversteekplaats is minimaal gemarkeerd.

  2. De entreezone van het sportpark: De entree is onoverzichtelijk door onhandig gesitueerde bossages, een niet afgeschermde hoogspanningsmast en chaotische verkeersstromen.

  3. 3. De sporthal: de sporthal is een blinde vlek in het geheel. De brandgang aan de achterzijde geeft een onveilig gevoel, de entree van OSC’45 is door de ligging van de hal onoverzichtelijk

ruimtegebruik

  1. De parkeerplaats: het gebruik is inefficiënt omdat deze slechts bij evenementen volledig in gebruik is en dus meestal matig bezet is. Ook de inrichting is niet doelmatig.

  2. Entreezone rond de lichtmast: rondom de lichtmast is een onduidelijke en niet erg planmatige inrichting zichtbaar. Een combinatie van een speeltoestel, enkele parkeerplaatsen een ongebruikt grasveld hebben de plek geen herkenbaar karakter gegeven.

  3. Dode hoek: de plek kan slechts omschreven worden als de ruimte tussen de tennisvelden, sporthal en parkeerplaatsen.

[/grey]

presentatie

  1. De entree: voor bezoekers onherkenbaar, draagt niet bij aan de sportbeleving, gemiste kans voor het merk sportpark de Hambaken.

  2. De parkeerplaats: het centrale punt in het park maar desondanks is geen vereniging goed zichtbaar, een onaantrekkelijke omgeving met minimale groenvoorziening.

  3. Het kruispunt: het hoger gelegen kruispunt geeft een mooi zicht over het sportpark. Op geen enkele wijze wordt de unieke plek gebruikt om een visitekaartje afgegeven.

analyse

De knelpuntanalyse heeft een inzicht gegeven in de huidige situatie van het park. Buiten de uitdrukking van de al bekende speerpunten heeft het verassende mogelijkheden zichtbaar gemaakt. Als eerste heeft de overlap van de drie lagen veiligheid, ruimtegebruik en presentatie geleid tot het besef dat deze drie aspecten bij de hoofdknelpunten samenkomen. Zo is bijvoorbeeld een onveilige entree het resultaat van slechte herkenbaarheid
 en ondoordacht ruimtegebruik, een inefficiënte parkeerplaats een negatief visitekaartje en een onveilige verkeerssituatie. Buiten deze negatieve conclusies zijn ook grote kansen zichtbaar geworden zoals de mogelijkheid om een ‘baken’ te maken van de sporthal zodat deze zichtbaar wordt vanaf het hoger gelegen kruispunt en het herinrichten van ongebruikte stukken grond om ruimtegebrek bij individuele verenigingen op te lossen.

stadssportpark de Hambaken: ‘t Centercourt

Het huidige sportcomplex bestaat uit accommodaties en velden die geen onderlinge samenhang vertonen. Het gevolg: een slechte veiligheidsituatie, inflexibel ruimtegebruik en een lage representatieve waarde. In een ontwikkelingscenario voor Sportpunt de Hambaken zijn kruisbestuiving, gebruiksintensiteit en sportbeleving de aangewezen instrumenten om tot aanzienlijke verbeteringen te komen. Het gekozen thema ‘centercourt’ komt voort uit de behoefte de aanwezige sporten rond een centraal punt te organiseren.
Het ‘hoofdveld’ is het podium waar de club zijn visitekaartje afgeeft. Zowel op sportief als zakelijk gebied is het voor afzonderlijke verenigingen van levensbelang om zich goed te kunnen presenteren. Dit geldt niet alleen voor de individuele club, maar ook voor een sportcomplex. In deze specifieke situatie: voor toekomstig succes is de grondgedachte dat de verschillende sporten centraal komen te staan en niet de parkeerplaatsen.

tweede laag aanpak revitalisering van sportpark

In de tweede laag van de aanpak van het sportcomplex staat de routing centraal. Tot op heden is er nooit fundamenteel nagedacht over hoe iemand het sportpark binnenkomt, ontvangen wordt en zich beweegt naar het sportveld. Op dit moment kom je binnen, parkeer je de auto of fiets om naar het sportveld of de kantine te gaan. In deze opsomming ontbreekt het sportbelevingsverhaal en als gevolg hiervan ervaar je niet de wisselwerking tussen doel en middel. Het sportpark moet je als het ware ingezogen worden door een aantrekkelijke entree met een voortijdige ‘baken’ dat bezoekers vanaf de hoofdweg attendeert op de aanwezigheid van het park. Tijdens het binnenkomen splitsen zich de verkeersstromen: voetgangers,
fietsen en auto’s waardoor de verkeersruimte per stroom een eigen profilering kan krijgen. Bij het kiezen van een bestemming kom je eerst in de ‘lobby’ van het sportpark. Hier, een parkachtige omgeving,  zijn de afzonderlijke sporten herkenbaar door het geboden overzicht en is de omgeving groen. Vervolgens ga je op weg naar de sport waar jij op dat moment voor kiest, met het geluid van alle andere sporten op het sportpark op de achtergrond. Het beperkte budget en de wens van Stichting Sportpunt Hambaken om met relatief eenvoudige ingrepen gestelde doelen te kunnen realiseren leidt tot een gefaseerde planaanpak. Grofweg zijn er drie hoofdfasen in de opdracht “revitalisering van sportpark”:
  1. Basisvoorziening: Acute knelpunten worden opgelost. Het park en de clubs kunnen weer op een normaal niveau functioneren. Verval wordt omgezet in gestage kwaliteitsgroei. Een goede basis voor verdere ontwikkelingen.

  2. Centercourtpark: De belangrijke stap naar een stadssportpark met aantrekkingskracht voor de omliggende wijken. De contouren van het thema worden zichtbaar en de clubs kunnen gezamenlijk en individueel een substantiële groei doormaken.

  3. Sportpunt Hambaken: Er is een multifunctioneel, flexibel en representatief sportpark ontstaan waar bestaande en nieuwe sporten zich kunnen doorontwikkelen en een sportieve impuls geven aan de Hambaken, Orthen en andere nabijgelegen stadsdelen.

gemeente Den Bosch

Gemeenten Den Bosch is onze partner.